يادگيري احكام

آيا كسى كه در آموختن احكام دينى مورد نياز خود كوتاهى مى‏كند، گناه‏كار است؟

همه مراجع: اگر نياموختن احكام به ترك واجب يا ارتكاب حرام بينجامد، گناه‏كار است.خامنه‏اى، اجوبة استفتاءات، س 6؛ العروة الوثقى، ج 1، التقليد، م 28 و 1؛ تبريزى، التعليقة على منهاج الصالحين، م 18؛ توضيح المسائل مراجع، م 11؛ وحيد و نورى، توضيح المسائل، م 11. (احكام بلوغ و تقليد، سيد مجتبي حسيني، كد: 7/500019)

تقليد و عقل

تقليد، پذيرفتن بدون دليل است و عقل انسان چيزى را بدون دليل نمى‏پذيرد!؟

عقل انسان هرگز چيزى را بدون دليل نمى‏پذيرد؛ امّا تقليدى كه مسلمانان از آن بحث مى‏كنند، پذيرش بدون دليل نيست. براى مثال مجتهد به مسأله وجوب خمس فتوا مى‏دهد و دليل او آيه 41 سوره «انفال» و رواياتى است كه در اين زمينه وارد شده است. مقلّد نيز هرگز اين فتوا را بدون دليل نمى‏پذيرد. دليل او براى پذيرش فتواى مجتهد، اين است كه مى‏داند خداوندِ حكيم، تكاليفى را براى انسان معيّن كرده؛ يعنى، بعضى كارها را بر او واجب يا حرام كرده است و احتمال مى‏دهد كه يكى از اين واجبات، وجوب خمس باشد.

ضرورت تقليد

تقليد به معناى رجوع جاهل به عالم است. علت اينكه مجتهدان، تقليد را بر مردم واجب كرده‏اند، اين است كه مردم را جاهل و بى‏سواد مى‏دانند! همين نكته باعث مى‏شود قشر تحصيل كرده، هرگز سراغ تقليد نروند و بگويند كه اسلام، دين فطرى بوده و امر فطرى همگانى است نه تخصصى! پس چه ضرورتى دارد كه حتما به مجتهد رجوع شود؟

يكم. اينكه «تقليد، رجوع جاهل به عالم است»، هيچ بار منفى براى مقلد ندارد؛ جاهل در اينجا، به معناى جاهل نسبى و كسى است كه در مسائل شرعى، مجتهد و كارشناس نيست؛ هر چند خودش در مسائل ديگرى متخصص و كارشناس باشد و يا حتّى در مسائل فقهى، از آگاهى نسبى خوبى برخوردار باشد.
خودِ مجتهدان نيز در مسائل ديگر، به متخصص رجوع مى‏كنند و اين را از باب رجوع جاهل به عالم و اهل خبره مى‏دانند. نمونه بارز آن امام خمينى بود كه پزشك معالج ايشان گفت: تا به حال كسى را نديده‏ام كه اين قدر در درمان، مطيع پزشك باشد.

تكرار سجده

اگر دو بار سر به مهر بخورد، وظيفه چيست؟

همه مراجع (به جز وحيد ): اگر مرتبه دوم بى‏اختيار باشد، روى هم يك سجده محسوب مى‏شود. توضيح‏المسائل مراجع، م‏1071 ؛ نورى، استفتاءات، ج 1، س 130.
آيةاللَّه وحيد: اگر نتواند سر را نگه دارد و بى‏اختيار دوباره به جاى سجده برسد، بنابر احتياط واجب روى هم يك سجده محسوب نمى‏شود (اگر چه يك سجده آورده شده است ). پس اگر ذكر نگفته باشد، بنابر احتياط واجب به قصد آنچه به او امر دارد - اعم از واجب و مستحب ذكر بگويد. توضيح‏المسائل، م 1080. (رساله دانشجويي، سيد مجتبي حسيني، كد: 124/500016)

دست زدن در جشن های ائمه(عليهم السلام)

حكم دست زدن در مراسم و جشن‏هايى كه به مناسبت ايام ولادت و اعياد ائمه(عليهم السلام) برگزار مى‏شود، چيست؟

آيات عظام امام، بهجت، خامنه‏اى، صافى، صافى، فاضل و مكارم: اگر دست زدن به نحو متعارف (غيرلهوى) باشد، اشكال ندارد؛ ولى اين كار با مجالس اهل بيت(عليهم السلام) مناسبت ندارد و بهتر است فضاى اين مراسم، به ذكر صلوات و تكبير و مانند آن معطر گردد. فاضل، جامع المسائل، ج 1، س 1735 و 1736؛ مكارم، ج 1، س 539 و 538؛ صافى، جامع‏الاحكام، ج 2، س 1583 و 1581؛ خامنه‏اى، اجوبةالاستفتاءات، س 1181؛ بهجت، توضيح المسائل، متفرقه، م 30.

لطفا براي ارسال سوال از فرم زير استفاده كنيد.
متن سوال: نام: همراه: ايميل: